ลูกสะอึกบ่อย อันตรายไหม?

เสียง “ฮิก!” จากลูกน้อยทำให้พ่อแม่หลายคนกังวลโดยไม่จำเป็น ความจริงคือการสะอึกในทารกเป็นเรื่องปกติมากค่ะ
การสะอึกในทารกแรกเกิดเป็นเรื่องปกติทั้งนั้นและมักไม่มีอะไรต้องกังวล ทารกส่วนใหญ่ไม่ได้รู้สึกรำคาญและยังสามารถนอนหลับและกินนมได้ตามปกติแม้จะสะอึกอยู่ก็ตาม

การสะอึกเป็นการหดตัวของกล้ามเนื้อโดยไม่ได้ตั้งใจ ไม่เป็นอันตรายต่อทารก และมักหายเองภายใน 5–10 นาทีโดยไม่ต้องทำอะไร

ทำไมลูกถึงสะอึกบ่อย?

ทารกอาจเริ่มสะอึกได้ตั้งแต่อยู่ในครรภ์ โดยบางการศึกษาพบว่าการสะอึกในครรภ์อาจเป็นการออกกำลังกายของกล้ามเนื้อและเตรียมความพร้อมของปอด ในทารกแรกเกิดระบบประสาทที่ยังไม่สมบูรณ์ทำให้เกิดการสะอึกได้ง่ายกว่าผู้ใหญ่

สาเหตุที่พบบ่อยค่ะ

1. กินนมเร็วหรือกลืนลมเข้าไปมาก ถ้าลูกกินนมมากเกินไปหรือกลืนลมขณะกินนม กระเพาะอาหารจะขยายตัวและไปเสียดกับกะบังลม ทำให้เกิดการสะอึกได้

2. อุณหภูมิที่เปลี่ยนแปลงกะทันหัน การเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิกะทันหัน เช่น พาลูกออกไปข้างนอกที่อากาศเย็น หรือให้นมที่เย็น อาจทำให้กะบังลมบางหดตัวกะทันหันได้

3. ระบบย่อยอาหารยังไม่สมบูรณ์ ทารกแรกเกิดมีกะบังลมที่ยังพัฒนาไม่เต็มที่ ทำให้ตอบสนองต่อสิ่งกระตุ้นได้ง่ายกว่าค่ะ

วิธีช่วยให้ลูกหยุดสะอึก

จับลูกเรอ

ลองจับลูกตั้งตรงและตบหลังเบาๆ เพื่อช่วยปล่อยลมที่ติดอยู่ออก ทำได้ทั้งระหว่างและหลังให้นม

ให้ดูดจุกหลอก

การดูดจุกหลอกช่วยให้กะบังลมผ่อนคลายและหยุดการสะอึกได้ ถ้าลูกไม่ได้รู้สึกรำคาญก็ปล่อยให้หายเองได้เลย

ชะลอการให้นม

ลองหยุดพักระหว่างให้นม เพื่อช่วยป้องกันไม่ให้ลูกกลืนลมเข้าไปมาก และช่วยให้ลูกหายใจและกลืนได้ดีขึ้น

จับลูกตั้งตรงหลังให้นม

การจับลูกตั้งตรงประมาณครึ่งชั่วโมงหลังให้นมเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการป้องกันการสะอึก

สิ่งที่ไม่ควรทำ

ผู้ใหญ่มักใช้วิธีต่างๆ เพื่อหยุดการสะอึกของตัวเอง แต่วิธีเหล่านี้ไม่ควรนำมาใช้กับทารกเลยค่ะ สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงได้แก่ การทำให้ลูกตกใจ การให้ลูกดื่มน้ำเย็น การวางน้ำแข็งในปากลูกเพราะเสี่ยงสำลัก และการให้ซอสร้อนหรือมะนาว

ลูกสะอึกระหว่างนอนหลับต้องทำอะไรไหม?

พ่อแม่หลายคนกังวลว่าจะให้ลูกนอนหลับตอนสะอึกได้ไหม ถ้าลูกไม่มีปัญหาเรื่องการหายใจหรือไม่แสดงอาการทุกข์ทรมาน ก็สามารถวางลูกลงนอนได้เลยค่ะ

เมื่อไหร่ที่การสะอึกอาจเป็นสัญญาณของปัญหา?

บางครั้งการสะอึกบ่อยอาจเป็นสัญญาณของโรคกรดไหลย้อน (GERD) ซึ่งทำให้กรดในกระเพาะไหลย้อนขึ้นมาในหลอดอาหารของลูก แต่ถ้าเป็น GERD จะไม่ได้มีแค่การสะอึกอย่างเดียว

อาการอื่นที่มักมาพร้อมกับ GERD ค่ะ

• ร้องไห้และโก่งหลังขณะให้นม
• อาเจียนบ่อยและดูเจ็บปวด
• ปฏิเสธการกินนม
• น้ำหนักขึ้นช้าผิดปกติ

ควรปรึกษากุมารแพทย์ถ้าลูกสะอึกบ่อยมากและมีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย

เมื่อไหร่การสะอึกจะลดลง?

การสะอึกมักลดลงเมื่อลูกโตขึ้น โดยทั่วไปเมื่ออายุประมาณ 6 เดือนการสะอึกจะลดลงมาก แต่ถ้าลูกอายุ 9 เดือนแล้วยังสะอึกบ้างก็ไม่ใช่เรื่องน่ากังวลค่ะ

การสะอึกมีแนวโน้มลดลงเมื่อลูกกินนมในปริมาณที่มากขึ้นต่อมื้อหรือเริ่มกินอาหารแข็งได้แล้ว

สรุป

หลักการง่ายๆ คือถ้าลูกดูมีความสุขและไม่แสดงความไม่สบาย การสะอึกไม่ใช่สาเหตุที่ต้องกังวล ลองปล่อยให้หายเองหรือลองวิธีง่ายๆ อย่างการจับลูกเรอ ถ้าสะอึกนานหลายชั่วโมงหรือมีอาการอื่นร่วมด้วย ควรปรึกษาแพทย์ค่ะ

แหล่งอ้างอิง:

• Cleveland Clinic — Here’s What to Do When Your Baby Has the Hiccups (2021)
• WebMD — What to Do if Your Baby Has Hiccups (2025)
• Pampers — Baby Hiccups: What Causes Them and How to Treat Them (2025)
• Baptist Health — How to Get Rid of Newborn Baby Hiccups (2025)
• SMA Baby — Hiccups: Causes, Relief and When to Worry (2026)

บทความที่เกี่ยวข้อง: