ฟันน้ำนมสำคัญแค่ไหน?

ฟันน้ำนมไม่ได้เป็นแค่ที่ยึดตำแหน่งให้ฟันแท้เท่านั้น แต่ยังมีความสำคัญต่อสุขภาพเหงือกซึ่งใช้ไปตลอดชีวิต และต่อฟันแท้ที่กำลังพัฒนาอยู่ใต้เหงือก

ฟันน้ำนมมีบทบาทสำคัญในการช่วยให้เด็กเคี้ยวและพูดได้อย่างถูกต้อง และยังช่วยนำทางให้ฟันแท้ขึ้นมาในตำแหน่งที่ถูกต้องด้วย

ฟันผุเป็นหนึ่งในโรคเรื้อรังที่พบบ่อยที่สุดในเด็ก ฟันผุที่ไม่ได้รับการรักษาอาจนำไปสู่ความเจ็บปวดและการติดเชื้อ ซึ่งส่งผลต่อความสามารถในการพูด กิน เล่น และเรียนของเด็กได้

ฟันน้ำนมขึ้นเมื่อไหร่?

ทารกเกิดมาพร้อมกับฟันน้ำนมทั้ง 20 ซี่ที่อยู่ในขากรรไกรแล้ว โดยทั่วไปฟันจะเริ่มโผล่ขึ้นมาเมื่ออายุประมาณ 6 เดือน โดยมักเริ่มที่ฟันหน้าล่างก่อน และฟันน้ำนมส่วนใหญ่จะขึ้นครบภายในอายุ 3 ปี ซึ่งเด็กจะมีฟันบน 10 ซี่และฟันล่าง 10 ซี่

ควรเริ่มดูแลช่องปากลูกตั้งแต่เมื่อไหร่?

ตั้งแต่แรกเกิด — ก่อนฟันขึ้น

การดูแลสุขภาพช่องปากที่ดีเริ่มต้นก่อนที่ฟันซี่แรกจะขึ้น ทุกวันให้ใช้ผ้าเช็ดตัวสะอาดชุบน้ำหมาดๆ หรือแปรงฟันสำหรับทารกเช็ดเหงือกของลูกเพื่อกำจัดแบคทีเรียที่เป็นอันตราย

แม้แต่ทารกก็อาจเกิดฟันผุได้ การให้ลูกนอนพร้อมขวดนมอาจทำให้ฟันลูกเสียหายได้ น้ำตาลจากน้ำผลไม้ นมผง หรือนมแม่ที่ค้างอยู่บนฟันลูกเป็นเวลานานจะกัดกร่อนเคลือบฟันได้

เมื่อฟันซี่แรกขึ้น — เริ่มแปรงฟันได้เลย

เมื่อฟันซี่แรกขึ้นมา ให้เริ่มแปรงฟันทันที ใช้แปรงฟันสำหรับทารกขนาดเล็กกับยาสีฟันฟลูออไรด์ในปริมาณเท่าเมล็ดข้าวสาร และแปรงเบาๆ รอบทุกซี่

ตารางการแปรงฟันตามช่วงวัย

แรกเกิด — ก่อนฟันขึ้น

ใช้ผ้าก๊อซสะอาดชุบน้ำหมาดๆ เช็ดเหงือกหลังให้นมทุกครั้ง เพื่อกำจัดน้ำตาลที่ค้างอยู่

เมื่อฟันขึ้นซี่แรก — อายุ 3 ปี

แปรงฟันวันละ 2 ครั้ง เช้าและก่อนนอน ใช้ยาสีฟันฟลูออไรด์ในปริมาณเท่าเมล็ดข้าวสาร

อายุ 3–5 ปี

แปรงฟัน 2 ครั้งต่อวัน ครั้งละ 2 นาที เปลี่ยนมาใช้ยาสีฟันฟลูออไรด์ขนาดเท่าเมล็ดถั่วลันเตา และสอนให้ลูกบ้วนยาสีฟันออกโดยไม่ดื่มน้ำตาม

อายุ 6–8 ปี

ควรดูแลและช่วยแปรงฟันให้ลูกจนกว่าจะแน่ใจว่าลูกสามารถแปรงได้ครบทุกซี่ด้วยตัวเอง ส่วนใหญ่แล้วพ่อแม่ควรช่วยดูแลการแปรงฟันจนกว่าลูกจะอายุประมาณ 7–8 ปี

วิธีแปรงฟันลูกให้ถูกต้อง

สำหรับเด็กเล็กที่ยังต่อต้านการแปรงฟัน แนะนำให้ใช้เทคนิค “เข่าต่อเข่า” โดยผู้ใหญ่สองคนนั่งหันหน้าเข้าหากัน ให้ลูกนอนพาดบนตัก จะทำให้เข้าถึงฟันด้านหลังได้ง่ายขึ้น

สำหรับเด็กวัยเตาะแตะที่ไม่ยอมแปรงฟัน ลองให้สิ่งของเล่นหรือดูวิดีโอระหว่างแปรงฟัน และหลังแปรงให้ใช้ผ้าก๊อซเช็ดฟันส่วนเกินออกจนกว่าลูกจะเรียนรู้การบ้วน

ยาสีฟันควรใช้ยี่ห้อและปริมาณเท่าไหร่?

ใช้ยาสีฟันฟลูออไรด์ปริมาณเท่าเมล็ดข้าวสารจนกว่าลูกจะอายุ 3 ปี แล้วเปลี่ยนเป็นปริมาณเท่าเมล็ดถั่วลันเตาเมื่ออายุ 3 ปีขึ้นไป และแปรงฟันอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง ช่วงที่ดีที่สุดคือหลังอาหารเช้าและก่อนนอน

เมื่อไหร่ควรพาลูกพบทันตแพทย์ครั้งแรก?

ควรพาลูกพบทันตแพทย์ภายในวันเกิดปีแรกหรือภายใน 6 เดือนหลังฟันซี่แรกขึ้น ในการตรวจครั้งแรกนี้ทันตแพทย์สามารถตรวจฟันลูกได้อย่างง่ายดายและกำหนดความถี่ในการตรวจครั้งต่อไปได้

หลังจากนั้น ควรพาลูกตรวจฟันทุก 6 เดือนเพื่อตรวจสุขภาพฟันและทำความสะอาด

สิ่งที่ไม่ควรทำ

• ห้ามให้ลูกนอนคาขวดนม ทั้งนมและน้ำผลไม้ เพราะน้ำตาลค้างบนฟันตลอดคืน
• ห้ามใช้ยาสีฟันมากเกินไป โดยเฉพาะในเด็กเล็กที่ยังไม่สามารถบ้วนได้
• ห้ามจุ่มจุกหลอกในน้ำตาลหรือน้ำผึ้ง
• ห้ามให้ลูกนอนกับขวดนมที่มีนมหวาน น้ำผลไม้ หรือน้ำที่มีน้ำตาล ถ้าจะให้นมก่อนนอนให้บรรจุน้ำเปล่าเท่านั้น

สรุป

ฟันน้ำนมสำคัญกว่าที่หลายคนคิดมากค่ะ การดูแลตั้งแต่ก่อนฟันขึ้นและเริ่มแปรงฟันทันทีที่เห็นฟันซี่แรก คือการวางรากฐานสุขภาพช่องปากที่ดีให้ลูกตลอดชีวิต การเริ่มดูแลช่องปากตั้งแต่เนิ่นๆ จะป้องกันการสะสมของคราบพลัคและแบคทีเรียที่อาจนำไปสู่ฟันผุและโรคเหงือก

แหล่งอ้างอิง:

• American Dental Association (ADA) — Baby Teeth
• American Academy of Pediatrics (AAP) — Good Oral Health Starts Early (2026)
• Nemours KidsHealth — How Do I Care for My Baby’s Teeth?
• University Hospitals — Proper Dental Care Begins With Baby Teeth (2024)
• Cleveland Clinic — Children’s Dental Health (2023)

บทความที่เกี่ยวข้อง:

The post ฟันน้ำนมสำคัญแค่ไหน ควรแปรงตั้งแต่อายุเท่าไหร่? คู่มือพ่อแม่มือใหม่ appeared first on heartsmom.

การใช้ชีวิตของมนุษย์ต้องมีฟันเป็นองค์ประกอบสำคัญ เพราะฟันจะทำหน้าที่ฉีกอาหาร บดเคี้ยวอาหาร และเป็นส่วนสำคัญของใบหน้า เวลายิ้มหรือ พูด โดยปกติฟันเราจะมีอยู่ 2 ชุด คือฟันน้ำนมและฟันแท้

ฟันน้ำนมมีกี่ซี่ ซี่แรกจะขึ้นตอนไหน

ฟันน้ำนมเด็กจะเริ่มงอกช่วงอายุ 6 เดือน ฟันจะหลุดออกเหมือนดอกไม้ผลัดใบ ที่เรียกว่าฟันดอกไม้หรือฟันน้ำนม เด็กจะมีฟันน้ำนม 20 ซี่ แบ่งเป็นฟันบน 10 ซี่ และฟันล่าง 10 ซี่

ฟันน้ำนมจะขึ้นตอนไหน

เมื่อเด็กอายุ 6 เดือน ฟันจะเริ่มขึ้นและจะขึ้นครบเต็มปากเมื่ออายุประมาณ 2 -3 ขวบ หรือบางคนอาจใช้เวลานานกว่านั้น ฟันน้ำนมจะมีทั้งหมด 20 ซี่ ซึ่งประกอบด้วย ฟันหน้า 8 ซี่ ฟันเขี้ยว 4 ซี่ ฟันกราม 8 ซี่ เมื่ออายุ 6 ขวบ ฟันน้ำนมจะเริ่มโยกและหลุด และมีฟันแท้ขึ้นแทนที่

วิธีป้องกันดูแลไม่ให้ฟันน้ำนมแตก

1. ฝึกให้เด็กเข้านอนโดยให้พยายามเลิกนิสัยติดขวดนม
2. ฝึกลูกให้ใช้แก้วน้ำแทนขวดนม และฝึกดูดหลอดแทน ตั้งแต่อายุ 6-12 เดือน และควรเลิกขวดนมตั้งแต่อายุ 1 ขวบไปแล้ว
3. ฝึกนิสัยให้เด็กไม่ทานขนมหวานมากเกินไป อาหารรสหวาน เป็นสาเหตุที่ทำให้ฟันผุ
4. หลังทานอาหารทำความสะอาดฟันให้ลูกทุกครั้ง
5. เมื่อลูกอายุ 4 ขวบ ควรให้เรียนรู้วิธีการแปรงฟันที่ถูกต้อง และพยายามให้แปรงฟันหลังอาหารเป็นประจำ
6. พาลูกไปพบทันตแพทย์ ตรวจฟันเป็นประจำทุก 6 เดือน

ฟันน้ำนมผุทำอย่างไร

หากเด็กมีฟันน้ำนมผุ ระยะแรกหมอจะให้คำแนะนำการรับประทานอาหารและการทำความสะอาด หรือเคลือบหลุมร่องฟัน หมอจะทำการอุดฟันหรือครอบฟันในฟันที่ผุถึงชั้นเนื้อฟัน แต่ถ้าฟันผุทะลุเข้าไปในโพรงประสาทฟัน หมอจะต้องรักษารากฟัน หรือถอนฟันแทน แต่ถ้าฟันผุยังไม่ทำลายรากฟัน หมอจะให้เก็บฟันน้ำนมไว้ใช้ รอฟันแท้ขึ้นมาแทน การอุดฟันและถอนฟันหมอจะใช้ยา เพื่อไม่ให้เด็กรู้สึกและกลัว

อ้างอิง

**บทความนี้มีไว้เพื่อใช้อ้างอิงในการอ่านเท่านั้น หากคุณรู้สึกไม่สบาย ขอแนะนำให้ไปพบแพทย์ทันที และการวินิจฉัยและการรักษาทางการแพทย์เพื่อผลที่ชัดเจนกว่า**

อ้างอิง

หน้าแรก

https://www.colgate.com/th

The post ฟันน้ำนมมีกี่ซี่ ซี่แรกขึ้นตอนไหน appeared first on heartsmom.

ช่วงระยะเวลาเปลี่ยนฟัน ถือเป็นช่วงเวลาสำคัญที่เด็กๆจะต้องปกป้องฟันของตนเอง ฟันกรามแท้จะเป็นซี่แรกที่ขึ้นเร็วที่สุด

1.ในช่วงอายุ 6 ขวบ เด็กจะเริ่มมีการเจริญเติบโตในเรื่องของโครงกระดูก ความสูง และการเจริญเติบโตบริเวณโครงใบหน้า ซึ่งจะส่งผลต่อการประทุของฟันด้วย อาจจะส่งผลกับการจัดระเบียบของฟัน

2.ควรแก้ไขพฤติกรรมที่ไม่ดีต่างๆในช่วงระหว่างเปลี่ยนฟัน ปกติเด็กๆจะมีพฤติกรรมที่ไม่ดี ที่ไม่เพียงจะส่งผลต่อบุคลิกภาพและยังส่งผลต่อระเบียบฟันด้วย เช่น การกัดเล็บ กัดริมฝีปาก แลบลิ้น เลียฟัน เป็นต้น อาจส่งผลต่อลักษณะของฟันที่ไม่สม่ำเสมอและการพัฒนาใบหน้าที่ไม่สมส่วน

3.ควรให้เด็กใส่ใจกับการป้องกันและรักษาโรคฟันผุ ฟันกรามจะมีแนวโน้มที่จะเกิดฟันผุในช่วงระยะเวลาผลัดเปลี่ยนฟันแท้ บางคนคิดว่าไม่จำเป็นต้องรักษา แท้จริงแล้วเราควรรักษาฟันน้ำนมไว้ให้นานที่สุดจนกว่าฟันแท้จะขึ้น การสูญเสียฟันน้ำนมก่อนวัยอันสมควร มักทำให้เกิดช่องว่างไม่เพียงพอในการปะทุของฟันแท้ และอาจทำให้ฟันแท้ถูกฝังด้วย

4.ควรสังเกตฟันแท้อย่างสม่ำเสมอ ในช่วงเวลาผลัดฟัน ฟันแท้ที่ปะทุขึ้นมาจะมีขนาดเท่ากับฟันผู้ใหญ่ และอาจมีฟันคุดเล็กน้อย ควรสังเกตการขึ้นและการเรียงตัวของฟันอย่างสม่ำเสมอ หากพบว่าฟันแท้ขึ้นบิดเบี้ยวผิดปกติ ควรไปพบทันตแพทย์เพื่อทำการแก้ไข เพราะหากทิ้งไว้นานจะทำให้แก้ไขได้ยาก

5.ให้ความรู้แก่เด็กๆในเรื่องสุขภาพของฟัน ให้เด็กมีความใส่ใจในเรื่องการรักษาความสะอาด ในเรื่องของการแปรงฟัน และเรื่องอาหารโดยเฉพาะอาหารที่มีซูโครส เพื่อฟันแท้ที่ขึ้นมาใหม่จะอยู่กับเราไปตลอด

การขูดหินปูนจำเป็นหรือไม่

1.ทำไมถึงต้องแปรงฟัน

คราบหินปูน คราบควัน คราบพลัค และคราบที่เกาะบนฟัน เป็นสิ่งที่ไม่น่าดูและมีแนวโน้มที่จะทำให้เกิดโรคปริทันต์เกิดกลิ่นปากได้ อย่างไรก็ตามการแปรงฟันทุกวันไม่สามารถกำจัดคราบเหล่านี้ได้ ต้องใช้เครื่องมือทันตแพทย์ในการทำความสะอาด

2.ทาร์ทาร์คืออะไร

คราบพลัคทางทันตกรรมร่วมกับไอออนของแคลเซียมและฟอสฟอรัส ในน้ำลายกลายเป็นหินปูน ไม่ว่าเราจะใช้แปรงสีฟันดีแค่ไหน คราบฟันก็จะก่อตัวขึ้นตามกาลเวลา อย่างไรก็ตาม ปริมาณของคราบพลัค ขึ้นอยู่กับความแตกต่างของแต่ละบุคคล บางคนอาจจะน้อย หากฟันถูกจัดเรียงและง่ายต่อการแปรง

3.อุปกรณ์อะไรที่ใช้แปรงฟันและสามารถขจัดคราบฟันได้

เครื่องทำความสะอาดอัลตร้าโซนิค ได้แก่ เครื่องพ่นทำความสะอาดแบบ manual หากมีเพียงหินปูน สามารถใช้เครื่องขูดหินปูนแบบอัลตร้าโซนิค

4.การขูดหินปูนดีหรือไม่ ทำไมหลายคนจึงบอกว่าการขูดหินปูนไม่ดี

จริงๆแล้วความเสียหายจากการขูดหินปูนค่อนข้างน้อย หากเทียบกับการปกป้องสุขภาพของฟันแล้ว สิ่งที่สำคัญคือเราต้องเลือกแพทย์และเครื่องมือที่มีคุณภาพและน่าเชื่อถือ

5.เราควรขูดหินปูนกี่ครั้ง

เนื่องจากเราใช้ฟันทุกวัน เมื่อขูดหินปูนแล้ว ก็จะเกิดการสกปรกอีก ดังนั้นจึงควรขูดหินปูนอย่างน้อยครึ่งปีถึง 1 ปีต่อครั้ง ตามสภาพของช่องปากและตามคำแนะนำของทันตแพทย์

6.ทำไมบางคนจึงมีอาการเจ็บหลังจากขูดหินปูน

ฟันก็เหมือนต้นไม้ใหญ่ หลังจากเอาหินที่อยู่ติดกับต้นไม้ใหญ่ออก ส่วนหนึ่งของรากของต้นไม้ก็จะถูกเปิด ดังนั้นร่างของฟันที่ไม่ได้รับการปกป้องด้วยการเคลือบฟัน ก็อาจจะเกิดการเจ็บ อาการนี้โดยทั่วไปจะมีเพียงชั่วระยะเวลาหนึ่ง และหายไปภายใน 1 สัปดาห์

อ้างอิง
**บทความนี้มีไว้เพื่อใช้อ้างอิงในการอ่านเท่านั้น หากคุณรู้สึกไม่สบาย ขอแนะนำให้ไปพบแพทย์ทันที และการวินิจฉัยและการรักษาทางการแพทย์เพื่อผลที่ชัดเจนกว่า**

www.youlai.cn
แปลบทความจากแพทย์ หม่า จิงจิง
โรงพยาบาลทันตแพทย์เหริมมินเจ่ยฟางจวิน

The post เด็กจำเป็นต้องขูดหินปูนมั้ย appeared first on heartsmom.

ฟันน้ำนมคืออะไร อย่างที่ทราบกันดีว่ามนุษย์จะมีฟันอยู่ 2 ชุด ชุดแรกเรียกว่าฟันน้ำนม อีกชุดหนึ่งเรียกว่าฟันแท้ ฟันน้ำนมไม่สามารถอยู่กับเราได้ตลอดชีวิต เด็กจะเริ่มมีฟันน้ำนมขึ้นประมาณ 6 เดือนหลังคลอด และจะขึ้นครบแบบสมบูรณ์ตอน 2 ขวบครึ่ง

ฟันน้ำนมมีทั้งหมดกี่ซี่

โดยปกติเด็กจะมีฟันน้ำนมทั้งหมด 20 ซี่ ฟันน้ำนมแต่ละซี่จะมีขนาดเล็กกว่าและขาวกว่าฟันแท้ ถึงแม้ฟันน้ำนมจะไม่สามารถอยู่กับเราได้ตลอดชีวิต แต่ก็มีความสำคัญในการบดเคี้ยวค่อนข้างมาก อย่างไรก็ตามฟันนั้นนมควรได้รับการปกป้องอย่างระมัดระวังเช่นกัน หากเกิดฟันผุก็ควรรักษาให้ทันเวลาเพื่อไม่ให้เกิดการอักเสบ เพราะจะทำให้เด็กรู้สึกเจ็บปวดอย่างมาก

ฟันน้ำนมผุควรทำอย่างไร

เมื่อฟันน้ำนมของเด็กผุ ควรอุดให้ทันเวลาก่อนที่ฟันแท้จะขึ้นใหม่ ปิดหลุมและรอยแยกเพื่อป้องกันฟันผุอย่างมีประสิทธิภาพ หากพบว่าฟันลูกผุ ควรซ่อมแซมให้ทันเวลาเพื่อหลีกเลี่ยงไม่ให้เส้นประสาทรั่วหรือเกิดฟันผุเป็นบริเวณกว้าง

ฟันแท้เริ่มขึ้นตอนประมาณกี่ขวบ

โดยปกติ เด็กๆจะเริ่มเปลี่ยนฟันน้ำนมเป็นฟันแท้เมื่ออายุประมาณ 6 ขวบ ฟันน้ำนมจะเริ่มหลุดร่วงไปตามธรรมชาติ และจะถูกฟันแท้เข้ามาแทนที่ในช่วงอายุ 12-13 ปี นี่คือช่วงการเปลี่ยนฟันของเด็ก

ฟันน้ำนมหลุดช่วงเวลาไหน

โดยปกติฟันน้ำนมจะมีช่วงลำดับเวลาการขึ้นและหลุดที่ค่อนข้างแน่นอน ไม่หลุดตามช่วงเวลา จะทำให้ฟันแท้ที่งอกขึ้นมาใหม่มาทดแทนในตำแหน่งปกติไม่ได้ เด็กส่วนใหญ่เริ่มผลัดฟันเมื่ออายุ 5 หรือ 6 ขวบ และบางคนเริ่มเมื่ออายุ 4 ขวบ

ฟันน้ำนมหลุดก่อนกำหนดเป็นอะไรมั้ย

เด็กที่ฟันแท้หลุดก่อนกำหนด อาจเป็นได้ว่าเกิดจากการขาดแคลเซียมในเด็ก ผู้ปกครองจึงควรเสริมแคลเซียมให้เด็ก

ฟันน้ำนมที่หลุดก่อนกำหนด จะทำให้ฟันด้านข้างเอียงเข้าหาช่องว่างของฟันที่หายไป ซึ่งจะทำให้ช่องว่างของฟันที่หายไปมีขนาดเล็กลงก่อนที่ฟันแท้จะขึ้น

อ้างอิง
**บทความนี้มีไว้เพื่อใช้อ้างอิงในการอ่านเท่านั้น หากคุณรู้สึกไม่สบาย ขอแนะนำให้ไปพบแพทย์ทันที และการวินิจฉัยและการรักษาทางการแพทย์เพื่อผลที่ชัดเจนกว่า**

www.youlai.cn
แปลบทความจากแพทย์ หม่า จิงจิง
โรงพยาบาลทันตแพทย์เหริมมินเจ่ยฟางจวิน

The post ฟันน้ำนมของเด็กหลุดตอนไหน ฟันแท้ขึ้นตอนกี่ขวบ appeared first on heartsmom.